Pan Bóg Stworzyciel, Pan Jezus Chrystus Miłosierny, Pan Jezus Chrystus Ukrzyżowany, Pan Jezus Chrystus widoczny na Całunie Turyńskim, Pan Jezus Chrystus w Hostii Przenajświętszej Ukryty, Pan Jezus Chrystus Król, Duch Święty Pocieszyciel i Duch Prawdy, Matka Boża Królowa Polski, Święta Rodzina, Święty Józef, Święty Michał Archanioł, Flaga Maryjna, Flaga Papieska, Flaga Polski, Godło Polski Pan Bóg Stworzyciel, Pan Jezus Chrystus Miłosierny, Pan Jezus Chrystus Ukrzyżowany, Pan Jezus Chrystus widoczny na Całunie Turyńskim, Pan Jezus Chrystus w Hostii Przenajświętszej Ukryty, Pan Jezus Chrystus Król, Duch Święty Pocieszyciel i Duch Prawdy, Matka Boża Królowa Polski, Święta Rodzina, Święty Józef, Święty Michał Archanioł, Flaga Maryjna, Flaga Papieska, Flaga Polski, Godło Polski Pan Bóg Stworzyciel, Pan Jezus Chrystus Miłosierny, Pan Jezus Chrystus Ukrzyżowany, Pan Jezus Chrystus widoczny na Całunie Turyńskim, Pan Jezus Chrystus w Hostii Przenajświętszej Ukryty, Pan Jezus Chrystus Król, Duch Święty Pocieszyciel i Duch Prawdy, Matka Boża Królowa Polski, Święta Rodzina, Święty Józef, Święty Michał Archanioł, Flaga Maryjna, Flaga Papieska, Flaga Polski, Godło Polski

...non mea voluntas, sed Tua Fiat! [Łk 22,42]




Zamek Królewski w Sandomierzu (778096627)

Adres: Sandomierz, ul. Zamkowa 12, 27 - 600, woj. świętokrzyskie.

Opis miejsca


Historia

Zamek został zbudowany na miejscu dawnego grodu usytuowanego na wysokim wzgórzu oblanym wodami Wisły, co zapewniało skuteczną obronę przed nieprzyjacielem. Drewniany zamek miał charakter siedziby warownej. W XII wieku otoczony został wałem drewniano-ziemnym, fosą i dobudowanym później podwalem. W 1138 roku na mocy testamentu Bolesława Krzywoustego Sandomierz został stolicą księstwa dzielnicowego, a zamek awansował na stałą rezydencję książąt dzielnicowych władających ziemią sandomierską. Mieszkali w nim między innymi Henryk Sandomierski, Kazimierz Sprawiedliwy, Leszek Biały, Bolesław Wstydliwy i Leszek Czarny.
W XIV wieku z fundacji króla Kazimierza Wielkiego na miejscu drewnianego grodu wzniesiono murowaną gotycką budowlę z wieżą obronną, zbudowaną na planie ośmiobocznym i murem zamkowym. Kronikarz Janko z Czarnkowa wymienia sandomierski zamek wśród 32 innych wystawionych z polecenia króla w ramach akcji wzmocnienia obronności kraju i poszczególnych miast. Sandomierz w tym czasie był jednym z ważniejszych ośrodków państwowych Małopolski, a zamek stał się siedzibą królewskich starostów, jednocześnie dość często goszcząc władców Polski między innymi Kazimierza Wielkiego, królową Jadwigę wraz z małżonkiem królem Władysławem Jagiełłą czy króla Kazimierza Jagiellończyka, za panowania, którego około 1480 roku wzniesiona została baszta południowa tzw. „kurza noga”, obecnie najstarsza zachowana część zamku.
W XVI wieku z inicjatywy króla Zygmunta I Starego rozpoczęto przebudowę gotyckiego zamku w renesansową rezydencję. Prace powierzono architektowi Benedyktowi zwanemu Sandomierzaninem. Przebudowę upamiętniono tablicą erekcyjną z okolicznościowym napisem: „Zygmunt z Łaski Bożej król Polski, wielki książę litewski, ruski, pruski, pan i dziedzic roku pańskiego 1520”.
Za panowania króla Jana Kazimierza w 1656 roku, w czasie „potopu” zamek został wysadzony w powietrze przez wycofujące się wojska szwedzkie. Zniszczeniu uległy skrzydła wschodnie i południowe. Najmniej ucierpiało, niedokończone, skrzydło zachodnie. Na polecenie króla Jana III Sobieskiego zostało ono przebudowane w wolnostojący budynek typu pałacowego, który w zasadniczym zrębie przetrwał do dnia dzisiejszego. Od tego czasu zamek stał się budynkiem użyteczności publicznej: urzędem, sądem i więzieniem oraz gospodarczym centrum klucza stanowiącego uposażenie starosty. W 1768 roku w czasie konfederacji barskiej zamek został ponownie zniszczony, tym razem przez kwaterujące w nim wojska rosyjskie. Po III Rozbiorze Polski zaborca austriacki przeznaczył zamek na sąd i więzienie. Jednakże praktyczne funkcjonowanie więzienia rozpoczęło się w 1825 roku w czasach zaboru rosyjskiego. W 1844 roku przebudowano pozostałości królewskiego zamku nadając mu surowe klasycystyczne formy architektoniczne. W końcu XIX stulecia półokrągły dziedziniec więzienny obudowano nowym skrzydłem tzw. „rogalem”, a w mur północny wstawiono budynek dla administracji więziennej. Tak ukształtowany zamek pełnił funkcje więzienne do 1959 roku. W latach 1965-1986 przeprowadzono gruntowne prace remontowo-konserwatorskie, między innymi rozebrano budynek administracji i okalający dziedziniec „rogal”. W 1986 roku decyzją Miejskiej Rady Narodowej w Sandomierzu przeznaczono zamek na siedzibę Muzeum Okręgowego w Sandomierzu.

Mapa

Wyświetleń: 6

Skip to content